Polska technologia gotowa na Marsa. ESA pochwaliła się udanymi testami polskiej rampy dla łazika marsjańskiego

System zjazdu łazika Rosalind Franklin, opracowany przez polską firmę Astronika na potrzeby europejskiej misji ExoMars, pomyślnie zakończył kolejną serię wymagających testów kwalifikacyjnych. Rampy, które po lądowaniu na Marsie umożliwią łazikowi bezpieczne opuszczenie platformy lądownika i rozpoczęcie eksploracji powierzchni Czerwonej Planety, potwierdziły swoją niezawodność w warunkach odpowiadających marsjańskiemu środowisku.

Źródło: ESA / Astronika

Podczas niemal dwutygodniowej kampanii testowej rampy zostały umieszczone w komorze próżniowo-termicznej, gdzie odtworzono warunki panujące na Marsie – temperaturę około 70°C oraz niemal całkowitą próżnię. W trakcie testu uruchomiono mechanizm zwalniający, który rozłożył trzy metrowe rampy wraz z prowadnicami. Próba potwierdziła prawidłowe działanie systemu w jednym z najbardziej wymagających scenariuszy całej misji.

Prawidłowe działanie rampy zadecyduje o rozpoczęciu badań na Marsie

Od poprawnego działania systemu opracowanego przez Astronikę będzie zależało czy po planowanym w 2030 roku lądowaniu łazik Rosalind Franklin będzie mógł bezpiecznie zjechać z platformy i rozpocząć realizację swojej naukowej misji. Rozłożenie ramp nastąpi po przebyciu przez statek kosmiczny setek milionów kilometrów i będzie jednym z najbardziej krytycznych momentów całej operacji na powierzchni Marsa.

– To niezwykle satysfakcjonujący moment dla naszego zespołu. System, który projektowaliśmy przez lata, potwierdził swoje działanie w warunkach bardzo zbliżonych do tych, jakie napotka na Marsie. Każdy pozytywnie zakończony etap testów przybliża nas do chwili, gdy polska technologia umożliwi rozpoczęcie europejskiej eksploracji powierzchni Czerwonej Planety – powiedział Maksymilian Gawin, który koordynuje prace nad projektem w Astronice.

Zespół włoskiej firmy Criotec przy komorze próżniowej, w której testowana była rampa firmy Astronika | źródło: ESA / AST / Criotec

Testy kwalifikacyjne w komorze termiczno-próżniowej

Testy termiczno-próżniowe przeprowadzone w zakładach Criotec we Włoszech były kolejnym etapem kampanii kwalifikacyjnej. Wcześniej system przeszedł pomyślnie serię testów wibracyjnych w centrum technologicznym Airbusa w Niemczech, które symulowały obciążenia występujące podczas startu rakiety planowanego na 2028 rok.

Aby odtworzyć marsjańskie środowisko, komora testowa została schłodzona ciekłym azotem, a z jej wnętrza usunięto niemal całe powietrze. Dzięki temu inżynierowie mogli zweryfikować działanie mechanizmów w warunkach zbliżonych do tych, które będą panowały na Marsie, gdzie średnia temperatura wynosi około –55°C, a ciśnienie atmosferyczne jest mniejsze niż 1% ziemskiego.

Konsorcjum w misji ExoMars

Astronika odpowiada za projekt i rozwój systemu zjazdu (Egress Subsystem) w ramach europejskiego konsorcjum realizującego elementy lądowania misji ExoMars. Platformę lądowania buduje Airbus, natomiast głównym wykonawcą (prime contractor) całej misji jest Thales Alenia Space.

Udział Astroniki w projekcie ExoMars to jeden z najważniejszych przykładów zaangażowania polskiego przemysłu kosmicznego w europejskie misje eksploracyjne. Opracowany przez firmę system będzie pierwszym rozwiązaniem zaprojektowanym i zbudowanym w Polsce, które umożliwi europejskiemu łazikowi rozpoczęcie pracy na powierzchni innej planety.