Transformator z 1979 roku pomoże zbadać technologię retrofillingu
Stoen Operator rozpoczyna kolejny etap międzynarodowego projektu RetroTrafo. Badania pokażą, jak naturalny ester wpływa na pracę starszego transformatora. Wyniki mają pomóc w ocenie możliwości dłuższego wykorzystania urządzeń pracujących w sieciach energetycznych.
Projekt wykorzystuje proces retrofillingu. Polega on na zastąpieniu tradycyjnego oleju mineralnego biodegradowalną cieczą estrową. Co ważne, sama wymiana nie wymaga zastąpienia transformatora nowym urządzeniem.
Badania przeprowadzą specjaliści Stoen Operator wspólnie z ekspertami z Politechniki Śląskiej. W projekcie uczestniczą również partnerzy z Europy oraz innych części świata. Zespół sprawdzi przede wszystkim wpływ nowej cieczy na parametry pracy transformatora.
Czy naturalny ester może wydłużyć życie transformatora?
Operatorzy chcą ustalić, czy retrofilling może przedłużyć okres eksploatacji istniejących urządzeń. Naturalne estry mają wysoką biodegradowalność oraz wyższą temperaturę zapłonu niż oleje mineralne. Ponadto mogą wpływać na tempo starzenia papierowej izolacji transformatora. Dlatego technologia może wydłużyć okres jego użytkowania. Jednocześnie może ograniczyć wpływ eksploatacji urządzenia na środowisko.
Do projektu wybrano transformator o mocy 160 kVA, który wyprodukowano w 1979 roku. Urządzenie wcześniej pracowało w sieci, jednak operator wyłączył je już z eksploatacji. Specjaliści przeprowadzili analizy, które potwierdziły możliwość wykorzystania transformatora w dalszych testach. Dzięki temu badania nie będą opierały się wyłącznie na modelu laboratoryjnym. Zespół wykorzysta urządzenie, które wcześniej rzeczywiście pracowało w sieci energetycznej. W rezultacie wyniki mogą pomóc w podejmowaniu przyszłych decyzji dotyczących zarządzania infrastrukturą.
Co naukowcy sprawdzą podczas testów?
Po wymianie cieczy izolacyjnej transformator nie wróci do sieci. Zamiast tego naukowcy przeprowadzą kolejne badania w kontrolowanych warunkach laboratoryjnych. Analizy obejmą między innymi parametry cieplne oraz zdolność chłodzenia urządzenia. Badacze sprawdzą również wpływ naturalnego estru na izolację transformatora. Ponadto projekt ma dostarczyć rekomendacji dotyczących stosowania retrofillingu. Zespół chce także opracować procedurę, która może pomóc podczas podobnych modernizacji w przyszłości.
Dłuższe wykorzystanie istniejących urządzeń
Jednym z obszarów projektu jest gospodarka o obiegu zamkniętym. Zamiast wymieniać sprawny transformator, specjaliści sprawdzają możliwość przedłużenia okresu jego eksploatacji.
– Transformacja energetyczna nie polega wyłącznie na wdrażaniu nowych technologii. Równie istotne jest poszukiwanie sposobów na maksymalne wykorzystanie istniejących zasobów – mówi Kamil Kasprzak ze Stoen Operator.
Jak wskazuje, modernizacja może pomóc ograniczyć zużycie surowców oraz ilość odpadów w sektorze energetycznym. Projekt ma sprawdzić, czy odpowiednie procesy pozwolą dłużej korzystać z istniejących urządzeń.
RetroTrafo ma odpowiedzieć na praktyczne pytania
Projekt wykracza poza samą wymianę cieczy izolacyjnej. Badacze chcą lepiej poznać wpływ naturalnych estrów na pracę starzejących się transformatorów. Wyniki pokażą również, czy technologia może znaleźć szersze zastosowanie. Dlatego w projekcie współpracują specjaliści techniczni, naukowcy oraz partnerzy z różnych krajów.
– Projekt RetroTrafo doskonale pokazuje, jak dużą wartość przynosi współpraca pomiędzy jednostkami technicznymi, środowiskiem naukowym i partnerami międzynarodowymi – mówi Łukasz Sosnowski ze Stoen Operator.
Według firmy zdobyta wiedza może wesprzeć przyszłe decyzje dotyczące eksploatacji infrastruktury sieciowej. Projekt pozwoli również ocenić praktyczne możliwości wykorzystania technologii retrofillingu.
Źródło: materiały prasowe



Stoen Operator i ZPUE realizują w Warszawie jeden z najbardziej zaawansowanych projektów magazynowania energii w Polsce
Od prognoz do scenariuszy – nowe podejście rozwoju sieci energetycznych
Dystrybucja energii w ujęciu danych i infrastruktury
Rekordowe zapotrzebowanie na moc w Warszawie – sieć Stoen Operator pracuje stabilnie i bezpiecznie 

![https://www.youtube.com/watch?v=QSnLO-KmBMY O wybranych projektach realizowanych w Laboratorium Zakładu Układów Mikrofalowych – ISE PW opowiadają: mgr inż. Michał Kalisiak, dr hab. inż. Arkadiusz Lewandowski, mgr inż. Andžej Šerlat oraz dr hab. inż. Krzysztof Czuba. Zapraszamy na firm [materiał redakcyjny]](https://mikrokontroler.pl/wp-content/uploads/2026/09/WEiTI-PW-czolowka.png)
![https://www.youtube.com/watch?v=XkeyLmtLfxo O konkursie organizowanym przez firmę TRUMPF Huettinger i polskie uczelnie techniczne opowiada Alicja Peresada i prof. Jacek Rąbkowski oraz kilkoro nagrodzonych dyplomantów: mgr inż. Jakub Dobosz, inż. Maja Zielińska, dr inż. Jakub Kołodziej, dr inż Weronika Hryniewska-Guzik i dr inż. Grzegorz Bartyzel. Zapraszamy do obejrzenia filmu! [materiał redakcyjny]](https://mikrokontroler.pl/wp-content/uploads/2026/07/TRUMPF-czolowka.png)


