Technologie rozwijane przez WAT na mapie strategicznej infrastruktury badawczej Polski

Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego doceniło potencjał trzech infrastruktur badawczych rozwijanych przez Wojskową Akademię Techniczną. Obejmują one analizę sygnałów radiowych i optycznych, fotonikę i technologie laserowe.

Źródło: WAT. Fot. Magdalena Szewczyk

SPECTRE-PL – inteligentna analiza sygnałów

Ogólnopolska infrastruktura do digitalizacji, monitoringu oraz inteligentnej analizy sygnałów radiowych i optycznych. Została zakwalifikowana w zaktualizowanej Polskiej Mapie Infrastruktury Badawczej. Wnioskodawcą był Wydział Elektroniki WAT. SPECTRE-PL będzie służyć pozyskiwaniu, digitalizacji, monitorowaniu i inteligentnej analizie sygnałów radiowych oraz optycznych. Połączenie tych możliwości w ramach jednej infrastruktury stworzy naukowcom szerokie zaplecze do prowadzenia badań nad nowoczesnymi metodami przetwarzania i analizy sygnałów.

Fotonika scalona dla średniej podczerwieni

Na Polską Mapę Infrastruktury Badawczej wpisana została Linia pilotażowa fotoniki scalonej na zakres średniej podczerwieni. Ma stworzyć zaplecze badawcze umożliwiające rozwój i testowanie technologii fotoniki scalonej przeznaczonej do pracy w zakresie średniej podczerwieni. Inicjatywa uzupełni rozwijany w Polsce ekosystem fotoniki scalonej i umożliwi prowadzenie kolejnych prac badawczych oraz technologicznych w tej dziedzinie.

Aktualny stan ekosystemu fotoniki scalonej w Polsce:

• technologie Wojskowej Akademii Technicznej, Politechniki Warszawskiej i pozostałych partnerów,
• udział w europejskiej linii pilotażowej PIXEurope,
• unikatowa platforma MIRPIC rozwijaną wspólnym wysiłkiem VIGO Photonics, PW i Łukasiewicz-IMiF
• projekt inwestycyjny HyperPIC, skoncentrowany na budowie infrastruktury produkcyjnej.

Brakującym ogniwem ekosystemu jest wszechstronna infrastruktura badawcza, umożliwiająca dalszy rozwój technologii fotoniki scalonej na zakres średniej podczerwieni, postrzeganej w Europie jako polska specjalność. Odpowiedzią na to jest proponowana infrastruktura badawcza, za którą odpowiada Instytut Optoelektroniki WAT .

WAT w międzynarodowej infrastrukturze ELI ERIC

The Extreme Light Infrastructure ERIC (ELI ERIC) – międzynarodowa infrastruktura badawcza skupiona wokół jednych z najbardziej zaawansowanych na świecie technologii laserowych. Zalicza się do Europejskiego Forum Strategii ds. Infrastruktur Badawczych ESFRI. Wojskowa Akademia Techniczna pełni funkcję koordynatora konsorcjum ELI – Polska. Organizuje ono współpracę polskiego środowiska naukowego z europejską infrastrukturą ELI ERIC. Udział w przedsięwzięciu daje polskim naukowcom możliwość prowadzenia badań z wykorzystaniem unikatowych źródeł laserowych i infrastruktury dostępnej w europejskich ośrodkach ELI.

The Extreme Light Infrastructure (ELI) to filar europejskiej doskonałości naukowej, stanowiący wiodącą na świecie infrastrukturę laserową. Udział w tym prestiżowym przedsięwzięciu, wpisanym na prestiżową „mapę drogową” ESFRI (European Strategy Forum on Research Infrastructures), otwiera przed polskimi naukowcami bezpośredni dostęp do unikatowych źródeł promieniowania optycznego. Europejska infrastruktura badawcza Extreme Light Infrastructure (ELI ERIC) dysponuje unikalnym zestawem laserów o dużej mocy, wysokiej częstotliwości oraz ultraszybkich impulsach. Należy do wiodących światowych ośrodków wykorzystujących lasery do badań z obszaru fizyki, chemii, inżynierii materiałowej, biologii i nauk medycznych. W Wojskowej Akademii Technicznej za rozwój tej infrastruktury odpowiada Instytut Optoelektroniki.

165 infrastruktur o strategicznym znaczeniu dla polskiej nauki

Polska Mapa Infrastruktury Badawczej obejmuje urządzenia, systemy i laboratoria o najwyższym potencjale doskonałości naukowej. Jej celem jest konsolidacja potencjału badawczego w obszarach istotnych dla rozwoju nauki, gospodarki i państwa.

W latach 2024–2026 Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego przeprowadziło aktualizację Mapy. W ramach naboru wpłynęły 192 wnioski. Przy ich ocenie brano pod uwagę m.in.:

• unikatowość infrastruktury w skali krajowej i międzynarodowej,
• zgodność jej celów z krajowymi i międzynarodowymi politykami w zakresie badań, rozwoju i innowacji,
• potencjał instytucjonalny i kadrowy wnioskodawców.

W proces oceny zaangażowani byli członkowie zespołu doradczego oraz blisko 300 recenzentów krajowych i zagranicznych. Spośród 70 infrastruktur znajdujących się na Mapie od 2020 r. pozostawiono 61. W wyniku nowego naboru dołączono kolejne 104. Po aktualizacji Polska Mapa Infrastruktury Badawczej obejmuje 165 strategicznych infrastruktur badawczych.

Źródło: WAT. Autorka oryginału: Magdalena Moszczyńska